جدیدترین استفتائات امام خامنه ای
منبع :بر گرفته از سایت مقام معظم رهبری
شرکت در جماعات اهل تسنن
س1: در اکثر مأموریتهاى منطقهاى در مساجد اهل تسنن حضور پیدا مىکنیم. آیا مىتوانیم نماز را با آنها به جماعت بخوانیم یا باید فرادا بهجا آوریم؟
س2: شرکت در مراسماتى مثل نماز میّت، مجلس ترحیم و مراسمهاى جشنى که از طرف اهل سنت برگزار مىشود چه حکمى دارد؟
ج1) شرکت در نماز جماعت آنها براى حفظ وحدت اسلامى جایز و صحیح است و اعاده لازم نیست.
ج2) در هر صورت شرکت در نماز و مراسم آنها براى حفظ وحدت اسلامى اشکال ندارد آنچه مؤثر در فشرده شدن صفوف مسلمین شود، مطلوب و احیاناً لازم است.
شرائط فرادا کردن نماز
س1: چه ویژگىهایى را باید در مسلمان مؤمن احراز کنیم تا بتوانیم نماز جماعت را به امامت او ادا کنیم؟ (صفات امام جماعت، اعم از صفات سلبى یا ثبوتى).
س2: در چه حالاتى نزد شارع، تبدیل نماز جماعت به فرادا قبیح نیست؟ اگر بدون دلیل نماز جماعت را تبدیل به فرادا کنیم موجب بطلان و وجوب اعاده نماز مىشود؟
ج1) امام جماعت باید بالغ و عاقل و شیعه دوازده امامى و حلالزاده و عادل باشد و اگر مأموم مرد است، امام مرد باشد.
ج2) انسان در بین نماز جماعت مىتواند نیّت فرادا کند و اگر بهواسطه عذرى بعد از حمد و سورهِ امام، نیّت فرادا نماید، لازم نیست حمد و سوره را بخواند.
کاشت ناخن مصنوعى
س: کاشت ناخن مصنوعى براى بانوان چه حکمى دارد؟
ج) کاشت ناخن فى نفسه اشکال ندارد و با فرض صدق زینت، باید از نامحرم پوشانده شود.
غسل و وضو با ناخن مصنوعى
س: اگر کسى ناخن مصنوعى بکارد، براى وضو و غسلش چه باید بکند؟
ج) در صورت کاشت ناخن، براى وضو و غسل باید مانع ـ ولو با صرف هزینه ممکن ـ برطرف گردد و چنانچه مىداند امکان برطرفکردن آن نیست و یا رفع آن با مشقّت غیر قابل تحمّل همراه بوده و یا ضرر قابل توجهى دارد، در وقت نماز باید وضو یا غسل را انجام دهد سپس مبادرت به این کار کند و وضو و غسلهاى بعدى را باید بهصورت جبیره انجام دهد(یعنى با دست مرطوب مانع را مسح نماید)؛ اما در صورتى که امکان برطرف کردن آن ـ ولو در روزهای بعد ـ باشد و برطرف نکند، وضو و غسل جبیره باطل خواهد بود.
شک در نماز مستحبى
س: اگر در نماز مستحبى شک ایجاد شود، چه حکمى دارد؟
ج) اگر شک در رکعات باشد، مخیر است که بنا را بر اقلّ بگذارد و یا بر اکثر لکن شک در افعال نافله، حکم شک در نماز واجب را دارد.
ترک قنوت در نماز مستحبى
س: اگر یکى از مستحبات نماز، مثل قنوت را در نماز مستحبى نخوانیم، آیا اشکال دارد؟
ج) ترک قنوت مطلقاً مانع ندارد هر چند در نماز واجب باشد.
ملاک کثیرالشک
س: کثیرالشک به چه کسى مىگویند؟ آیا منظور از شک این است که دو طرف برایش یک مقدار احتمال را داشته باشد؟ آیا اگر کسى در یک نماز دو بار و در نماز بعدى یک بار شک کرد، که مجموعاً در دو نماز پشت سر هم سه بار شک کرده است، آیا او کثیرالشک مىشود؟ آیا براى اینکه کسى کثیرالشک تشخیص داده نشود، مىبایست شکهاى سهگانه او در یک مورد خاصى باشد یا صرف شک کردن مورد نظر است و مصادیق آن مطرح نیست؟
ج) شک یعنى اینکه طرفین احتمال، مساوى باشند و کثیرالشک به کسى مىگویند که در یک نماز سه مرتبه و یا در سه نماز پشت سر هم سه بار شک کند و شک او مربوطه به یک موضوع باشد.
ظن (گمان) در نماز
س: منظور از ظن (گمان) در نماز چیست؟ حکم آن چه مىباشد؟ آیا کثیرالظن هم داریم؟ مثلاً اگر کسى گمان به انجام یک سجده دارد، حکمش چیست؟
ج) ظن همان احتمال راجح است؛ که در مورد رکعات نماز حکم یقین را دارد و در افعال نماز چنانچه جزء مظنون، مثل قرائت باشد، بنابر احتیاط واجب باید آن را به قصد قربت مطلقه، انجام دهد و نمازش صحیح است؛ ولى اگر مثل رکوع باشد، بنابر احتیاط باید رکوع خود را بهجا آورده و نماز را هم اعاده نماید.
سپردن عمل استیجارى به غیر
س: اگر شخصى به اجرت دویست هزار تومان، اجیر شود تا یک سال نماز بخواند؛
الف: آیا آن شخص مىتواند نماز را به کسى دیگر بدهد تا تبرعاً بخواند ولى خودش آن مبلغ را بردارد؟
ب: آیا شخص مىتواند همه نمازها را به کسى دیگر بدهد و در مقابل سىهزار تومان اجرت به او بپردازد و صد و هفتاد هزار تومان براى خود بردارد؟
مرحوم حضرت امام (ره) در تحریرالوسیله [القول فی صلاة الاستیجار مسأله 9] مىفرمایند: «لو تقبّل العمل من دون أن یؤاجر نفسه له یجوز أن یستأجر غیره له لکن حینئذٍ لا یجوز أن یستأجره بأقلّ من الأجرة المجعولة له على الأحوط، الا اذا أتی ببعض العمل و إن قلّ».
آیا این «إن قلّ» شامل «تلاش براى یافتن اجیر دیگرى» مىشود؟ لطفاً توضیح دهید.
ج1و2) اگر اجیر شده است نمىتواند بدون اذن اجیر کننده، کسى دیگرى را اجیر کند و عبارت «بعض العمل و إن قلّ» شامل تلاش براى یافتن اجیر دیگر نمىشود.
اجیرشدن با داشتن روزه قضا
س: آیا کسى که روزه قضا یا روزه کفّاره بر عهده اوست مىتواند براى کسى روزه استیجارى نیابتى یا تبرّعى بگیرد؟
ج) در استیجارى مانعى ندارد ولى در تبرّعى محل اشکال است.
گوشت زرافه
س: زرافه حیوانى است نشخوارکننده و گیاهخوار که مانند گاو دست و پایش دو سمى است. با توجه به این خصوصیات، آیا از حیوانات حلال گوشت شمرده مىشود؟
ج) دلیلى بر حرمت گوشت زرّافه وجود ندارد.
وقف مجدد زمین موقوفه
س: زمینى است که سالیان گذشته در حوالى شهر بوده و وقف منفعت براى استفادههاى کشاورزى بوده، و حال در محدوده شهر قرار گرفته و مىخواهند در آن مسجد بسازند، آیا مىتوانند این زمینها را وقف مسجد کنند؟
عدهاى مىگویند زمینهاى وقفى که وقف منفعت است را نمىتوان وقف مجدد کرد؛ نظر مقام معظم رهبرى را در این زمینه بیان نمایید.
ج) وقف مجدد صحیح نیست، لکن اگر زمین را براى مدت طولانى اجاره کنند و در آن مسجد احداث نمایند، حکم مسجد بر آن مترتّب است.
ملاک اقامت در سفرهاى شغلى
س: آیا در سفر شغلى که نماز تمام است لازم است در هر ده روز حداقل یک بار به محل کارش سفر کند یا همین که در یک مکان ده روز نماند ـ ولو هر 15 روز یا 20 روز یا یک ماه به محل کارش سفر کند ـ کافى است؟
ج) ملاک این است که بین دو سفر شغلى ده روز در جایى اقامت نکند هر چند فاصله بین دو سفر شغلى بیش از ده روز باشد.
ذکر نماز در حال حرکت بدن
س: اگر کسى سهواً یا جهلاً ذکر رکوع یا سجده یا اذکار در حال قیام را در حال حرکت بدن بگوید و یا کسى مىدانسته ـ که نباید در حال حرکت بدن ذکر رکوع یا سجود و یا هر ذکر دیگرى را بگوید ـ ولى آن را فراموش کرده باشد و یا بر اثر بىتوجهى و غفلت و عادت، قسمتى از اذکار را در حال حرکت ادا کرده باشد؛ مثلاً قبل از اینکه سر بر سجده گذارده و بدنش آرام گیرد، ذکر سجده را شروع کرده یا قبل از اینکه ذکر سجدهاش را بهطور کامل تمام کند سر از سجده برداشته باشد، در موارد فوق چه حکمى دارد؟
ج) اگر از روى جهل یا سهو یا فراموشى اذکار نماز را در حال حرکت بگوید، نمازش صحیح است و در غیر این صورت نماز اشکال پیدا مىکند.
ذکر نماز در حال حرکت بدن
س: برخى بهطور عرفى یاد گرفتهاند که در حال برخاستن از رکوع یا سجده ذکر «الله اکبر» بگویند و چه بسا توجهى هم به این ندارند که از باب استحباب مىگویند یا به قصد ذکر مطلق و یا تفاوت مستحب بودن ذکر و قصد ذکر مطلق را نمىدانند، در این موارد که در حال حرکت بدن ذکر «الله اکبر» را مىگویند، نمازشان چه حکمى دارد؟
ج) مانع ندارد.
شرط بندى در امور معنوى
س: اگر در شرطبندى گفته شود هر کسى در فلان بازى برنده نشد یک ختم قرآن یا زیارت عاشورا و نظیر اینها را بهجا آورد، آیا در اینگونه موارد نیز شرطبندى حرام است؟
ج) شرطبندى مطلقاً جایز نیست.
تصرف در جایزهاى که با تبانى بهدست آمده
س: اگر با تبانى با داور یا با دادن رشوه به وى، یک تیم ورزشى را برنده اعلام نموده یا موجب برنده شدن تیمى شوند، آیا جایزهاى که فدراسیون یا غیره به بازیکنان چنین تیمى مىدهد شرعاً براى آنان حلال است یا نه؟
ج) اگر استحقاق آن را نداشته و برخلاف مقررات است، جایز نیست.
شرط بندى در تیراندازى و مسابقه با ادوات جدید
س: با توجه به این که امروزه در جنگ و جهاد در راه خدا به جاى اسب و تیر و کمان و شمشیر، تفنگ، مسلسل و دیگر ادوات جنگى، همچنین موتورسیکلت و هواپیما استفاده مىشود، آیا مىتوان تیراندازى با تفنگ و مسلسل و دیگر ادوات جنگى را با رهان انجام داد؟
ج) در تیراندازى و همچنین مسابقه با تانک و هواپیما و سایر ادوات جنگى که کاربرد نظامى و دفاعى دارند، اشکال ندارد.
عمومیت جواز شرط بندى براى زنان
س: جواز شرطبندى در مسابقات تیراندازى، اسبسوارى و شنا که در روایات وارد شده، تنها به مردان اختصاص دارد یا شامل زنان نیز مىشود؟
ج) رهان و شرطبندى در مسابقات تیراندازى، اسبسوارى و شنا اشکال ندارد و این حکم با مراعات جمیع شرایط شرعى اختصاص به مردان ندارد.
ارش یا دیهى ناشى از آموزش نادرست به ورزشکاران
س: اگر مربى ورزش با آموزش نادرست، موجب نقص عضو یا مرض قابل درمان یا غیرقابل درمان در افراد شود، دیه یا ارش به عهده کیست؟ آیا فدراسیون ورزشى مسئول پرداخت آن است یا آموزش و پرورش و دانشگاهى که او را به عنوان مسئول ورزش قرار داده و یا به عهده خود مربى است؟
ج) ملاک در اینگونه امور قانون و مقررات مربوطه مىباشد و باید طبق آن عمل شود.
گرفتن پول براى برگزارى مسابقات
س: در محلهها اعلام مىشود که مىخواهند مسابقه برگزار کنند. از مسابقه دهندهها پول مىگیرند که این پول را صرف پول دادن به داور و خریدن جایزه براى برنده و... نمایند. آیا گرفتن این پول اشکال دارد؟
ج) اگر پول را از بازیکنان [براى شرکت در مسابقه] مىگیرند و بعد از مال خودشان به برنده جایزه مىدهند بهطورى که طرف دیگر چیزى نباخته باشد، اشکال ندارد ولى اگر پول را از شرکتکنندگان دریافت مىکنند که به برنده بپردازند، قمار و حرام است.
خمس یارانههاى نقدى
س: آیا یارانههاى نقدى که از طرف دولت به حساب افراد واریز مىشود خمس دارد؟
ج) یارانه خمس ندارد، ولى سود حاصله اگر تا سر سال خمسى باقى بماند، متعلق خمس است.
تکلیف مأموم در صورت شکسته شدن نماز امام
س: اگر امام جماعتى بعد از [گفتن] تکبیرهالاحرام و اقتداى مأمومین، نمازش را به دلیل اشتباهى بشکند و مجدّداً تکبیرهالاحرم بگوید، حکم نماز مأمومین چیست؟
ج) در فرض سؤال، نماز مأمومین به صورت فرادا صحیح است.
انحراف اندک امام از قبله
س: آیا مأمومى که مىداند امام چند درجه [به میزان کم] از قبله منحرف ایستاده است مىتواند به وى اقتدا کند؟ و در صورت صحّتِ اقتدا، وظیفهى مأموم در رعایت جهت قبله چیست و آیا مأموم وظیفه دارد امام را از انحرافش از قبله آگاه کند؟
ج) اقتدا مانعى ندارد ولى مأموم جهت صحیح را مراعات مىکند و لازم نیست به امام اطلاع دهد.
مقدار مُجاز عقب افتادن از جماعت
س: تا چه مقدار اگر از امام جماعت عقب بمانیم، جماعت ما صحیح است؟
ج) تا زمانى که در دو رکن پىدرپى از امام جماعت عقب نیفتادهاید، جماعت صحیح است.
فاصله مُجاز افراد در جماعت
س: حداکثر فاصله میان افراد در جماعت چه از بغل و چه از پشت تا چهقدر باشد نماز جماعت صحیح است؟
ج) اگر به اندازه گشادى بین دو قدم فاصله باشد، اشکال ندارد.
پیشبینى مسابقات ورزشى
س: به دلیل علاقه به ورزش به خصوص فوتبال در پیشبینى بازىهاى ایرانى و خارجى شرکت مىکنم و از بابت شرکت کردن در این مسابقه مقدارى پول مىپردازم و اگر تمام پیشبینىهاى این بازىها را درست انجام داده باشم، در لیست برندهها قرار مىگیرم. مىخواستم بدانم که اگر یک روز برنده شدم و در لیست گیرندگان جایزه قرار گرفتم، آیا پولى را که به دست مىآورم مىتوانم خرج کنم یا نه؟
ج) عمل مزبور جایز نیست و نمىتوان در جایزه تصرف نمود.
رقص
س: خواهشمند است حکم رقص، خواه رقص آقایان و خواه رقص بانوان را ـ ولو مهیج و تحریککننده نباشد ـ بیان فرمایید؛ و آیا حکم آن در مجلس عروسى تفاوت مىکند؟
ج) رقص مرد بنا بر احتیاط واجب حرام است و رقص زن براى زنان اگر عنوان لهو بر آن صدق کند مثل اینکه جلسه زنانه تبدیل به مجلس رقص شود، محل اشکال است و احتیاط واجب در ترک آن است و در حکم فوق تفاوتى بین مجلس عروسى و غیر آن نیست.
غنا در شب زفاف
س: خواهشمند است حکم آوازخوانى زنان در مجالس عروسى (غنا در شب زفاف) را بیان فرمایید.
ج) در غنا و موسیقى حرام (که عبارت است از آواز لهوى مضلّ عن سبیل الله) فرقى بین عروسى و غیر آن نیست.
